
Goce Delčev Üniversitesi, İslimye Kalesi, tekstil sanayisi, Makfest
Bregalnica Nehri kıyısında, iki tepenin arasına kurulu İştip, 3000 yılı aşkın tarihi, Goce Delčev Üniversitesi'nin getirdiği genç nüfusu ve zengin kültürel dokusuyla Kuzey Makedonya'nın en önemli doğu şehridir. İslimye Kalesi'nin görkemli silueti altında, Osmanlı döneminden kalma camiler, hamamlar ve hanlarla süslü tarihi çarşısı, şehri adeta bir açık hava müzesine dönüştürür. Tekstil ve gıda sanayisinin merkezi olan İştip, Makedonya'nın en dinamik ikinci üniversite şehri olarak da öne çıkar.
İştip, antik çağda Astibos adıyla biliniyordu ve Paeonia Krallığı'nın önemli bir yerleşimiydi. Roma döneminde Pautalia kolonisi olarak önem kazanmıştır. Şehrin adı, Slav döneminde Štip'e dönüşmüştür. Osmanlı döneminde İştip, Üsküp Sancağı'na bağlı önemli bir kaza merkezi olarak gelişmiş, birçok cami, han, hamam ve medrese ile donatılmıştır.
Osmanlı döneminde şehir özellikle 16-17. yüzyıllarda altın çağını yaşamıştır. Hüseyin Şah Camisi, Bezistan (kapalı çarşı) ve çifte hamam bu dönemin eserleridir. Şehir, 19. yüzyılda Makedon ulusal hareketinin merkezlerinden biri olmuştur. Yugoslavya döneminde tekstil endüstrisinin gelişmesiyle şehir hızla büyümüştür. 2007'de Goce Delčev Üniversitesi'nin kurulması, şehre yeni bir dinamizm kazandırmıştır.
Bugün İştip, Goce Delčev Üniversitesi sayesinde 10.000'den fazla öğrenciye ev sahipliği yapan canlı bir üniversite şehridir. Üniversite kampüsü, şehre genç ve dinamik bir atmosfer kazandırmıştır. Şehir merkezindeki tarihi çarşı bölgesi, restore edilmiş Osmanlı yapıları ve modern kafelerin bir arada bulunduğu renkli bir mekândır.
İslimye Kalesi (Isar), şehre hakim konumuyla İştip'in en önemli simgesidir. Bregalnica Nehri kıyısındaki park alanları ve yürüyüş yolları, şehir sakinlerinin sosyalleşme mekânıdır. Tekstil fabrikaları şehrin ekonomisinde hâlâ önemli yer tutar. İştip ayrıca Makedonya'nın en ünlü rock festivali 'Makfest'e de ev sahipliği yapar.
İştip, özellikle Makfest (Makedonya Pop-Rock Festivali) ile tanınır. 1994'ten beri düzenlenen bu festival, Makedonya'nın en büyük popüler müzik etkinliklerinden biridir ve Balkan müzik sahnesinin önemli isimlerini ağırlar. Şehir Kültür Merkezi ve üniversitenin kültür-sanat etkinlikleri, şehrin yıl boyu süren canlı kültür hayatını besler. İştip aynı zamanda Makedon etnoloji araştırmalarının da merkezlerinden biridir; bölgenin zengin folklorik geleneği halk oyunları toplulukları tarafından yaşatılmaktadır.
1994'ten beri her yıl düzenlenen bu büyük müzik festivali, Makedonya ve Balkanlar'ın en popüler pop-rock etkinliklerinden biridir. Birçok ünlü Makedon ve Balkan sanatçısı burada sahne almıştır.
İştip mutfağı, doğu Makedonya'nın kendine özgü lezzetlerini sunar. Bölgenin en ünlü yemeği 'pastrmajlija'nın İştip usulü, yumurtalı ve bol baharatlı versiyonudur. 'Turli tava', 'selsko meso' ve 'tavče gravče' en popüler ana yemeklerdir. İştip et ürünleri ve süt ürünleriyle de ünlüdür; özellikle koyun peyniri ve yoğurtları kalitelidir. Şehir merkezindeki restoranlarda ve üniversite çevresindeki mekânlarda kişi başı 3-6 Euro'ya doyurucu yemekler bulabilirsiniz. Öğrenci şehri olması nedeniyle uygun fiyatlı ve çeşitli yeme-içme seçenekleri boldur.
İştip, Üsküp'ün yaklaşık 100 km doğusunda yer alır. Üsküp'ten otobüsle 1.5-2 saatte (6-8 Euro), arabayla E-75 ve A3 karayolları üzerinden yaklaşık 1-1.5 saatte ulaşılabilir. Strumica ve Kavadarci'ye yakınlığıyla bölgesel bir ulaşım merkezidir. Otobüs terminali şehir merkezine yürüme mesafesindedir.
Şehir içi ulaşımda merkez ve tarihi bölge yürüyerek kolayca gezilebilir. İslimye Kalesi'ne tırmanış şehir merkezinden başlar ve yaklaşık 15-20 dakika sürer. Taksi şehir içi ulaşım için ekonomik bir seçenektir.
İştip, üniversite şehri olmasının avantajıyla genç ve dinamik bir atmosfere sahiptir. Kiralık daire fiyatları 1+1 için 80-150 Euro, 2+1 için 120-200 Euro arasındadır. Ortalama yaşam maliyeti (kira hariç) tek kişi için 200-300 Euro seviyesindedir. Öğrenci nüfusunun fazlalığı, şehirdeki sosyal hayatı canlı tutar. Sağlık hizmetleri devlet hastanesinde mevcuttur. Tekstil ve gıda sanayisi başlıca istihdam alanlarıdır. Bregalnica Nehri kıyısı ve çevresindeki parklar, spor ve rekreasyon imkânı sunar.
Şehre 100 metre yükseklikten hakim olan bu Orta Çağ kalesi, İştip'in en önemli tarihi yapısıdır. Roma döneminde temelleri atılan kale, Osmanlı döneminde de kullanılmıştır. Zirveden Bregalnica Vadisi'nin ve şehrin panoramik manzarası büyüleyicidir.
16. yüzyılda inşa edilen bu Osmanlı camisi, İştip'in en büyük ve en görkemli camisidir. Şehir merkezinde, çarşı bölgesinde yer alan cami, halen ibadete açıktır ve Osmanlı mimarisinin güzel bir örneğidir.
15-16. yüzyıllarda inşa edilen bu çifte hamam, restore edilerek günümüze kazandırılmıştır. Şehir merkezinde yer alan hamam, Osmanlı dönemi sivil mimarisinin önemli bir örneğidir.
Osmanlı döneminde inşa edilen bu kapalı çarşı, günümüzde restore edilerek modern mağazalar ve kafelerle hizmet vermektedir. Tarihi dokusu korunmuş olan yapı, şehrin alışveriş merkezidir.